Arşiv | Nisan, 2009

Tags: , , , , , , ,

Osmanlı Devleti’nin Paylaşılması ve Anlaşmalar

26 Nisan 2009

I. Dünya Savaşı’nın devam ettiği yıllarda İtilaf Devletleri’nin temsilcileri zaman zaman bir araya geldiler. Savaştan galip çıkmaları hâlinde Osmanlı Devletinin topraklarını nasıl paylaşacaklarını aralarında belirlediler.

 

İstanbul Antlaşması

Osmanlı Devleti’nin topraklarının paylaşılması ile ilgili görüşmeler, ilk kez İngiltere ile Rusya arasında başladı (18 Mart - 10 Nisan 1915). Boğazların İngiltere ve Fransa’nın eline geçmesini istemeyen Rusya, boğazlar konusunda iki müttefikini anlaşmaya zorladı. Almanlara karşı Rusya’ya ihtiyacı olan İngiltere ve Fransa, Rus isteklerini kabul etmek zorunda kaldılar. Boğazlar ve İstanbul’u Rusya’ya bırakmayı kabul ettiler.

 

Londra Antlaşması

26 Nisan 1915′de Londra’da İngiltere, Fransa, Rusya ve İtalya arasında bir antlaşma imzalandı. Bu antlaşmaya göre; İtalya bir ay içinde savaşa katılacak olursa, Anadolu’da Antalya Bölgesi’ni alacaktı.

 

Sykes-Picot Antlaşması

26 Nisan 1916′da Fransa ile Rusya arasında bir antlaşma imzalandı. Bu antlaşmaya göre; Rusya, Suriye ve Adana ile Mezopotamya’nın Fransa ile İngiltere arasında paylaşılmasını kabul etti. Buna karşılık Trabzon, Erzurum, Van, Bitlis ile Muş ve Siirt arasında kalan topraklan alacaktı.

Antlaşmaya göre; Kayseri, Aladağ, Akdağ, Zara, Eğin ve Harput Fransızlara bırakılıyordu.

 

St. Jean de Maurienne Antlaşması

19-21 Nisan 1917′de İngiltere, Fransa ve İtalya arasında bir antlaşma imzalandı. İtalya, bu antlaşmaya göre; Fransa, İngiltere ve Rusya arasında yapılan antlaşmaları kabul ediyordu. Buna karşılık Mersin’in batısından Antalya’ya kadar uzanan topraklar ile Konya, Aydın ve İzmir bölgelerini alacaktı.

Rusya’nın savaştan çekilmesi üzerine İtilaf Devletleri tekrar bir araya geldiler. Boğazların milletlerarası ulaşıma açık olması ve bir komisyon tarafından yönetilmesi, Doğu Anadolu’da Ruslara bırakılan topraklarda ise Ermeni ve Kürt devletlerinin kurulması kararlaştırıldı.

Yorum (0)

Tags:

Malazgirt Savaşı

19 Nisan 2009


Yorum (0)

Tags: ,

Kurtuluş Savaşı Kronolojisi

18 Nisan 2009

1914

2 Ağustos 1914

Almanya ile Osmanlı Devleti arasında gizli bir ittifak anlaşması imzalanması.

 

11 Ağustos 1914

Müttefik donanmasından kaçan iki Alman zırhlısının Osmanlı Devletine sığınması.

 

 23 Ekim 1914

Osmanlı bayrağı taşıyan iki zırhlının Alman kuvvetleri komutasında Rusyanın limanlarını (Odesa ve Sivastopol) bombalaması.

 

3 Kasım 1914

Müttefik kuvvetlerinin  Gelibolu yarımadasına ilk saldırıyı yapması.

 

11 Kasım 1914

Osmanlı Devletinin 1. Dünya Savaşı’na katılması.

 

24 Aralık 1914

Enver Paşa’nın Sarıkamış harekatına başlaması ve kötü hava koşulları sebebiyle daha çarpışmaya girmeden birçok askerimizin sehit düşmesi.

 

1915

2 Şubat 1915

Osmanlı kuvvetlerinin Süveyş Kanalı’na başarısız bir harekat düzenlemesi.

 

19 Şubat 1915

Müttefik donanmasının Gelibolu yarımadasına ikinci kez saldırıya geçmesi.

 

18 Mart 1915

Müttefik donanmasının Çanakkale Boğazı’na saldırıya geçmesi. Çanakkale Savaşının başlaması. İngiletere ve Rusya arasında İstanbul Anlaşması’nın imzalanması.

 

25 Nisan 1915

Fransız kuvvetlerinin Gelibolu yarımadasında asker çıkartması.

 

26 Nisan  1915

Rusya, İtalya, Fransa ve İngiltere arasında Londra Anlaşması’nın İmzalanması.

 

1916

9 Ocak

İtilaf Devletleri’nin askerlerini Gelibolu yarımadasından çekmek zorunda kalması. Türk Ordusunun Çanakkale Savaşı’nı kazanması.

 

26 Nisan

Rusya ile Fransa arasında Sykes - Picot Anlaşması’nın imzalanması.

 

29 Nisan

20.000 İngiliz askerinin Irak cephesinde Türk kuvvetlerine teslim olması. 

 

16 Temmuz

Başarısızlıkla sonuçlanan, Alman kuvvetlerinin de katıldığı 2. kanal harekatının gerçekleşmesi.

 

1917

11 Mart 1917

Bağdat’ın İngiliz kuvvetleri tarafından işgali.

 

7 Nisan 1917

Amerika Birleşik Devletleri’nin İtilaf Devletleri yanında 1. Dünya Savaşı’na katılması.

 

19 Nisan 1917

Fransa, İngiltere ve İtalya arasında St. Jean de Maurienne Anlaşması’nın imzalanması.

 

1918

7 Mayıs 1918

İngiliz kuvvetlerinin Kerkük’ü işal etmesi.

 

29 Eylül 1918

Bulgaristan’ın 1. Dünya Savaşı’ndan çekilmesi ve ateşkes anlaşması imzalaması.

 

4 Ekim 1918

Almanya’nın ateşkes anlaşması imzalaması ve 1. Dünya Savaşı’ndan çekilmesi.

 

14 Ekim 1918

Talat Paşa Kabinesi’nin istifa etmesi.

 

30 Ekim 1918

İtilaf Devletleri ile Osmanlı Devleti arasında Mondros Mütarekesi imzalanması .

 

31 Ekim 1918

Mondros Metarekesi’nin onaylanması ve Anadolu’da işgallerin başlaması.

 

6 Kasım 1918

İtilaf Devletleri’ne ait kuvvetlerinin Doğu Trakya’ya girmesi. İngiliz donanmasının İzmir Limanı’na gelmesi.

 

13 Kasım 1918

İtalyan, Fransız, İngiliz ve Yunan gemilerinden oluşan İtilaf Devletleri Donanmasının İstanbula gelmesi. Mustafa Kemal’in Adana’dan İstanbul’a gelmesi.

 

28 Kasım 1918

Kazım Karabekir Paşa’nın İstanbul’a gelmesi.

 

15 Aralık 1918

Fransızkuvvetlernin Mersin’e asker çıkarması. Trakya-Paşeli Cemiyeti’nin kurulması.

 

21 Aralık 1918

Teyfik Paşa’nın önerisi ile Sultan VI. Mehmet Vahdettin tarafından Meclisi Mebusan’ın tatil edilmesi.

 

1919

4 Ocak 1919

Amerikan mandasını sağlamayı amaçlayan Wilson Prensipleri Cemiyeti’nin İstanbul’da kurulması.

 

2 Mart 1919

Müdafaa-i Hukuk Kongresi’nin İzmir’de toplanması.

 

3 Mart 1919

Vilayeti Şarkiye Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’nin, Erzurum’da şubesinin kurulması.  

 

21 Nisan 1919

İngilizler’in İstanbul Hükümetine nota vermesi.

 

11 Mayıs 1919

Ali Batı ayaklanmasının başlaması.

 

12 Mayıs 1919

İtilaf Devletlei’ne ait savaş gemilerinin İzmir Limanı’na demirlemesi.

 

14 Mayıs 1919

Yunan kuvvetlerine elverişli bir ortamın hazırlanması amacıyla Fransız ve İngiliz kuvvetlerinin İzmir’e çıkartılması.

 

15 Mayıs 1919

Yunan kuvvetlerinin İzmir’e çıkışı. Türk askerlerinin tutuklanması. Kışla ve resmi binaların Yunanlılar tarafından işgali.

 

19 Mayıs 1919

Kurtuluş mücadelesinin başlangıcı. Mustafa Kemal’in Samsuna çıkışı.

 

20 Mayıs 1919

İstanbul’da İngiliz Muhripler Cemiyeti’nin kurulması. Cemiyetin amacı İngiliz himayesinin elde edilmesiydi.

 

25 Mayıs 1919

Mustafa Kemal’in Samsun’dan Havza’ya hareket etmesi.

 

27 Mayıs 1919

Yunan kuvvetlerinin Aydın’ı ele geçirmesi

 

28 Mayıs 1919

Mustafa Kemal’in mülki amirlere ve kolordu komutanlarına genelge göndermesi. 

 

29 Mayıs 1919

Yunan kuvvetlerinin Ayvalık’ı işgal etmesi.

 

17 Haziran 1919

Erzurum’da Vilayet Kongresi’nin toplanması.

 

22 Haziran 1919

Amasya Genelgesi’in yayımlanması.

 

28 Haziran 1919

İtilaf Devletleri ile Almanya arasında Versaille Anlaşması’nın imzalanması.

 

3 Temmuz 1919

Mustafa Kemal’in Erzurum’a gelmesi ve kongre çalışmalarına katılması.

 

21 Temmuz 1919

Yunan kuvvetlerinin Anadolu’da yaptıkları katliam ve yağmaların araştırılması için Amiral Bristol başkanlığında bir komisyon kurulması.

 

23 Temmuz 1919

Erzurum Kongresi’nin açılması.

 

26 Temmuz 1919

Balıkesir Kongresi’nin toplanması.

 

16 Ağustos 1919

Alaşehir Kongresi’nin toplanması.

 

18 Ağustos 1919

Ali Batı ayaklanmasının bastırılması.

 

29 Ağustos 1919

Mustafa Kemal’in Temsilciler Heyeti ile Sivas’a gelmesi. 

 

4 Eylül 1919

Sivas Kongresi’nin açılması.

 

10 Eylül 1919

İtilaf  Devletleri ile Avusturya arasında Saint Germain Anlaşması’nın imzalanması. 

 

15 Eylül 1919

Fransa ile İngiltere arasında anlaşma imzalanması. Bu anlaşmaya göre İngizler Güney Doğu Anadolu’yu Fransızlara bıraktılar.

 

27 Eylül 1919

Bozkır ayaklanmasının başlaması.

 

30 Eylül 1919

Amiral Bristol’un hazırladığı raporun Paris Barış Konferansı’na sunulması.

 

2 Ekim 1919

Damat Ferit Paşa’nın görevden çekilmesi.

 

9 Ekim 1919

Ali Rıza Paşa’nın yayımladığı bir kararname ile seçimlerin yapılması.

 

11 Ekim 1919

Mustafa Kemal’in Temsilciler Heyeti adına mebus seçimleri ile ilgili bir genelge yayımlaması.

 

20 Ekim 1919

İstanbul Hükümeti ve Temsilciler Heyeti adına Salih Paşa ile Mustafa Kemal’in Amasya’da görüşmelere başlaması. Bozkır ayaklanmasının yeniden başlaması.

4 Kasım 1919

Bozkır ayaklanmasının bastırılması.

 

7 Kasım 1919

Adana, Aydın, Antep ve Maraş dışında kalan tüm illerde mebus seçimlerinin yapılması.

 

12 Kasım 1919

Ahmet Anzavur’un yanındaki kuvvetler ile beraber Susurluk’a girmesi.

 

27 Kasım 1919

İtilaf Devletleri ile Bulgaristan arasında Neuilly Anlaşmasının imzalanması. 

 

30 Kasım 1919

Çerkez Ethem’in Ahmet Anzavur’u yenerek bölgeyi asilerden temizlemesi.

 

27 Aralık 1919

Mustafa Kemal’in Temsilciler Heyeti ile birlikte Ankara’ya gelmesi.

 

1920

12 Ocak 1920

İstanbul’da Meclisi Mebusan’ın açılması.

 

26 Ocak 1920

Fransız kuvvetlerinin kontrolündeki Akbaş cephaneliğinin basılması ve buradaki mühimmatın Anadolu’ya sevk edilmesi.

 

28 Ocak 1920

Misakı Milli’nin görüşülerek Meclisi Mebusan’da kabul edilmesi.

 

11 Şubat 1920

Fransız kuvvetlerinin Maraş’ı boşaltması.

 

12 Şubat 1920

Londra’da Osmanlı Devleti’nin geleceğinin belirlenmesi konusunda bir konferans düzenlenmesi.

 

16 Şubat 1920

Ahmet Anzavur’un Biga’da ayaklanması.

 

3 Mart 1920

Ali Rıza Paşa Kabinesi’nin görevden çekilmesi. Yunan taarruzunun başlaması.

 

15 Mart 1920

Meclisi Mebusan’ın İtilaf Devletleri tarafından kuşatılması. Bazı mebusların tutuklanarak Malta’ya gönderilmesi. İstanbul’un işgal edileceğinin Harbiye Nezareti’ne bildirilmesi. 

 

16 Mart 1920

İtilaf Devleteri’nin İstanbul’u işgali.

 

5 Nisan 1920

Damat Ferit Paşa Kabinesi’nin kurulması.

 

12 Nisan 1920

Düzce ayaklanmalarının başlaması.

 

16 Nisan 1920

Susurluk’da Ahmet Anzavur’un yenilmesi ve ayaklanmanın bastırılması.

 

18 Nisan 1920

Beypazarı halkının ayaklanması. San Remo Konferansı’nın toplanması. Kuvayi İnzibatiye kuvvetlerinin oluşturulması.

 

23 Nisan 1920

Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) Ankara’da açılması.

 

29 Nisan 1920

Hiyaneti Vataniye Kanunu’nun kabul edilmesi. Ahmet Anzavur’un 3. kez ayaklanması.

 

2 Mayıs 1920

Vekiller kanununun kabul edilmesi.

 

9 Mayıs 1920

Edirne’de kongre düzenlenmesi.

 

11 Mayıs 1920

Paris Barış Konferansı’nın toplanması.

 

13 Mayıs 1920

Ahmet Anzavur’un Kandıra’yı işgal etmesi.

 

15 Mayıs 1920

Yozgat ayaklanmasının başlaması.

 

21 Mayıs 1920

Zile ayaklanmasının başlaması.

 

26 Mayıs 1920

Düzce ayaklanmasının bastırılması.

 

29 Mayıs 1920

Fransızlar ile TBMM Hükümeti arasında ateşkes anlaşmasının imzalanması.

 

4 Haziran 1920

Doğu Cephesinde Ermenilere karşı taarruz kararı alınması.

 

8 Haziran 1920

Milli aşiret ayaklanmasının başlaması.

 

12 Haziran 1920

Zile ayaklanmasının bastırılması

 

26 Haziran 1920

Milli Aşirete bağlı kuvvetlerin Fransızların işgal ettiğin bölgeye sürülmesi

 

14 Temmuz 1920

Damat Ferit Paşa’nın Paris’ten İstanbul’a gelmesi.

 

22 Temmuz 1920

Saltanat Şurası’nın Yıldız Sarayında toplanmansı. İtilaf Devletleri’nin barış şartlarının kabul edilmesi.

 

10 Ağustos 1920

Sevr Anlaşmasının imzalanması.

 

23 Ağustos 1920

Yozgat ayaklanmasının bastırılması.

 

30 Ağustos 1920

2. Düzce ayaklanmasının bastırılması.

 

28 Eylül 1920

Doğu Cephesinde Ermenilere karşı taarruza başlanması.

 

29 Eylül 1920

Sarıkamışın Ermenilerden geri alınması.

 

2 Ekim 1920

Bozkır ayaklanmasının başlaması.

 

7 Kasım 1920

Ermenilerin Gümrüyü boşaltması.

 

17  Kasım 1920

Ermenilerin barış şartlarını kabul etmesi.

 

22 Kasım 1920

Bozkır ayaklanmasının bastırılması.

 

26 Kasım 1920

Ermeniler ile barış görüşmelerinin başlatılması.

 

2 Aralık 1920

Gümrü Anlaşması’nın Ermeniler ile imzalanması. Doğu Cephesi savaşlarının sona ermesi. Bu cephedeki askerlerin Batı Cephesine kaydırılması. 

 

5 Aralık 1920

Salih Paşa ile Ahmet İzzet Paşa’nın Mustafa Kemal ile görüşmesi.

 

1921

9 Ocak 1921

Birinci İnönü Meydan Savaşı’nın başlaması.

 

11 Ocak 1921

Yunan kuvvetlerinin mağlup edilip geri çekilmeye zorlanması.

 

20 Ocak 1921

Teşkilatı Esasiye Kanunu’nun TBMM’de kabul edilmesi. 

 

21 Şubat 1921

Londra’da konferans düzenlenmesi. İstanbul Hükümeti’nin ve TBMM hükümeti’nin davet edilmesi.

 

1 Mart 1921

Afganistanile dostluk ve işbirliği anlaşması imzalanması.

 

6 Mart 1921

Koçkiri ayaklanmasının başlaması.

 

10 Mart 1921

İngiltere ile esir değişimi anlaşmasının imzalanması. Bu anlaşma TBMM Hükümeti tarafından kabul edilmemiştir.

 

11 Mart 1921

Bekir Sami Bey ile Fransız başbakanı arasında anlaşma imzalanması. Bu anlaşma TBMM Hükümeti tarafından kabul edilmemiştir.

 

16 Mart 1921

TBMM Hükümeti ile Sovyetler Birliği arasında Moskova Anlaşmasının imzalanması.

 

23 Mart 1921

2. İnönü Meydan Savaşı’nın başlaması.

 

31 Mart 1921

Yunan kuvvetlerinin mağlup edilip geri çekilmeye zorlanması.

 

10 Mayıs 1921

TBMM’de müdafa-i hukuk grubunun oluşturulması. 

 

17 Haziran 1921

Koçkiri ayaklanmasının bastırılması.

 

17 Temmuz 1921

Yunan kuvvetlerinin Kütahya’yı ele geçirmesi.

 

19 Temmuz 1921

Yunan kuvvetlerinin Eskişehir’i ele geçirmesi.

 

7 Ağustos 1921

Tekalifi Milliye Emirlerinin yayımlanması.

 

23 Ağustos 1921

 Sakarya Meydan Savaşı’nın başlaması.

 

13 Eylül 1921

Yunan kuvvetlerinin Sakarya’da mağlup edilmesi ve Yunan taarruzlarının sona erdirilmesi.

 

13 Ekim 1921

Kars anlaşmasının Kafkas cumhuriyetleri ile imzalanması.

 

20 Ekim 1921

Fransızlar ile Ankara Anlaşması’nın imzalanması.

 

1922

22 Mart 1922

İtilaf Devletlerinin ateşkes teklifinde bulunması. 

 

15 Nisan 1922

TBMM Hükümetinin yaptığı teklifin İtilaf Devletleri tarafından kabul edilmesi.       

 

6 Mayıs 1922

Başkumandanlık yasası TBMM tarafından 3 ay süre ile uzatılması.

 

20 Temmuz 1922

Başkumandanlık yetkisinin TBMM tarafından Mustafa Kemal Paşa’ya süresiz olarak verilmesi.

 

26 Ağustos 1922

Büyük Taarruzun başlaması.

 

31 Ağustos 1922

Başkumandanlık Meydan Savaşı’nda Yunan kuvvetlerinin mağlup edilmesi. 

 

9 Eylül 1922

Türk kuvvetlerinin İzmir’e girmesi.

 

16 Eylül 1922

Bandırma ve Bursa’nın düşman işgalinden kurtarılması.

 

11 Ekim 1922

İtilaf Devletleri ile Mudanya Mütarekesi’nin imzalanması.

 

1 Kasım 1922

Saltanatn kaldırılması. Osmanlı Devletinin sona ermesi. 

 

17  Kasım 1922

Vahdettin’in İngilizler ile anlaşarak ülkeyi terk etmesi.

 

20  Kasım 1922

Birinci Lozan Konferansı’nın başlaması.

 

1923

17 Şubat 1923

İktisat Kongresi’nin İzmir’de toplanması.

 

7 Mayıs 1923

Yurt genelinde seçimlerin yapılması.

 

24 Temmuz 1923

Lozan Anlaşması’nın İsmet Paşa ile İtilaf Devletleri temsilcileri arasında imzalanması

 

23 Ağustos 1923

Lozan Anlaşması’nın TBMM tarafından görüşülmesi ve onaylanması.

 

9 Eylül 1923

Halk Fırkası’nın kurulması

 

9 Ekim 1923

Ankara’nın başkent olarak kabuledilmesi.

 

29 Ekim 1923

Cumhuriyetin ilanı

 

1 Kasım 1923

Halifeliğin kaldırılması

Comments Off

Tags: , ,

Sivas Kongresi

16 Nisan 2009

Sivas Kongresi

Yorum (0)

Tags: , ,

Erzurum Kongresi

16 Nisan 2009

Erzurum Kongresi

Yorum (0)

Tags: , ,

Alaşehir Kongresi

16 Nisan 2009

Alaşehir Kongresi

Yorum (0)

Tags: , ,

Balıkesir Kongresi

16 Nisan 2009

Balıkesir Kongresi

Yorum (0)

Tags: , ,

Amasya Genelgesi

16 Nisan 2009

Amasya Genelgesi

Yorum (0)

Tags: , ,

Lozan Konferansı

15 Nisan 2009

Lozan Konferansı

Yorum (0)

Tags: , ,

Mudanya Mütarekesi

15 Nisan 2009

Mudanya Mütarekesi

Yorum (0)